Διαφύλαξη και Διαχείριση των Ελληνικών Τοπίων

Home » Διαφύλαξη και Διαχείριση των Ελληνικών Τοπίων

Διαφύλαξη και Διαχείριση των Ελληνικών Τοπίων

English version

Στόχος του προγράμματος είναι η συμβολή στην προστασία και διαχείριση των ελληνικών τοπίων μέσω ποικίλων δράσεων που περιλαμβάνουν ερευνητική εργασία, ενημέρωση των αρμόδιων παραγόντων, ευαισθητοποίηση του κοινού και ενεργοποίηση δημόσιων και ιδιωτικών φορέων.

Στοιχεία προγράμματος

Show »

Το σκεπτικό

Διεθνείς και Ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες και συμβάσεις όπως η Ευρωπαϊκή Συνθήκη για το τοπίο του Συμβουλίου της Ευρώπης, και η Συνθήκη για την Παγκόσμια Κληρονομιά της UNESCO, έχουν, εδώ και χρόνια, κάνει σαφές ότι μέσα από τη μελέτη και προστασία του τοπίου ως ολότητα, μπορεί να επιτευχθεί τόσο η ανάδειξη της στενής σχέσης φύσης και πολιτισμού όσο και οι τρόποι διαχείρισης και προστασίας τους.
Σήμερα, οι επιπτώσεις στο φυσικό περιβάλλον που προκύπτουν από τη ανθρωπινή δραστηριότητα είναι μεγαλύτερες από ότι στο παρελθόν, λόγω του μεγέθους των διαταραχών που προκαλούν. Στην περίπτωση της Ελλάδας, η αστικοποίηση, η εκτεταμένη κατασκευή δημόσιων έργων, η αυξανόμενη κατάτμηση της γης, η εγκατάλειψη των παραδοσιακών δραστηριοτήτων και των αντίστοιχων πρακτικών στη διαχείριση των πόρων, καθώς και η ανάπτυξη τουριστικών εγκαταστάσεων σε ευαίσθητα σημεία αποτελούν βασικές απειλές για το τοπίο.

Γενικός σκοπός

Το Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο (Med-INA), αναγνωρίζοντας τη σημαντικότητα του τοπίου για την από κοινού διαφύλαξη της φύσης και του πολιτισμού, επιχειρεί με αυτό το πρόγραμμα να προωθήσει τη προστασία των ελληνικών τοπίων που απροκάλυπτα αλλοιώνονται τις τελευταίες δεκαετίες . Τόσο η επιστημονική έρευνα όσο και η ευαισθητοποίηση του κοινού αλλά και η ενεργοποίηση δημόσιων και ιδιωτικών φορέων αποτελούν τα βασικά μέσα και δράσεις για την επίτευξη του σκοπού αυτού.

Διάρκεια

Τρία χρόνια (από τον Ιανουάριο του 2008 έως το Δεκέμβριο του 2010).

Πηγές χρηματοδότησης

Το πρόγραμμα ενισχύεται οικονομικά από το Ίδρυμα MAVA.

Στόχοι

Έχουν οριστεί τρεις βασικοί στόχοι

Καταγραφή των κυριότερων τύπων του ελληνικού τοπίου,
Ανάλυση των παραγόντων που απειλούν το τοπίο και ανάπτυξη στρατηγικών προτάσεων για την αντιμετώπισή τους,
Προώθηση της σύμπραξης δημόσιων, ιδιωτικών και κοινωνικών φορέων, καθώς και επιστημόνων που σχετίζονται με την προστασία του τοπίου,
Ανάπτυξη επιχειρηματολογίας προς την κυβέρνηση για την προστασία του τοπίου γενικότερα και την κύρωση της Ευρωπαϊκής Συνθήκης για το Τοπίο ειδικότερα.

Δράσεις

Διεπιστημονική έρευνα,
Μελέτη της τυπολογίας του ελληνικού τοπίου (σε πιλοτικό επίπεδο),
Έρευνα πεδίου σε τρείς πιλοτικές περιοχές (Έβρος, Λήμνος, Επίδαυρος),
Απογραφή των ελληνικών τοπίων με βάση την τυπολογία που θα αναπτυχθεί (σε πιλοτικό επίπεδο),
Οργάνωση εθνικής συνάντησης εργασίας το 2009 και διεθνούς συνάντησης στρογγυλής τραπέζης το 2010,
Εκστρατεία ευαισθητοποίησης του κοινού για την προστασία του ελληνικού τοπίου,
Δημιουργία διαδικτυακής τόπου για το ελληνικό τοπίο,
Ενθάρρυνση δημιουργίας δικτύου επιστημόνων και δημόσιων και ιδιωτικών φορέων που σχετίζονται με το τοπίο,
Επιχειρηματολογία για την προστασία του τοπίου, στοχευόμενης προς κυβέρνητικούς φορείς.

Αναμενόμενα αποτελέσματα

Έκδοση και διάδοση των αποτελεσμάτων της έρευνας και των επιστημονικών συναντήσεων,
Καθορισμό στρατηγικών δράσεων για την εξυγίανση και διαφύλαξη των ελληνικών τοπίων,
Συνεργασία επιστημόνων, μη κυβερνητικών οργανισμών, ιδιωτικών και δημόσιων φορέων μέσω του δικτύου του προγράμματος το οποίο αναμέμνεται να λειτουργεί με οργανωμένη μορφή και μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος,
Ουσιαστική συμβολή στην έναρξη εφαρμογής των κατευθύνσεων της Ευρωπαϊκής Συθήκης για το Τοπίο.

Πιλοτικές περιοχές

Show »

Οι τρείς περιοχές, ο Έβρος, η Λήμνος και η ευρύτερη περιοχή της Επιδαύρου, που επιλέχτηκαν ως πιλοτικές περιοχές, περιγράφονται συνοπτικά παρακάτω. Αξίζει να σημειωθεί ότι η ομάδα εργασίας επέλεξε μια περιοχή στην Πελοπόννησο που επλήγει από τις πυρκαγιές το καλοκαίρι του 2007, σε μια προσπάθεια να μελετηθεί η επίδραση τους στο τοπίο. Η έρευνα διεξάγεται σε συνεργασία με την WWF Ελλάς.

Έρευνα Πεδίου

Ένα σημαντικό μέρος των δραστηριοτήτων του προγράμματος του Med-INA για τη διαφύλαξη και διατήρηση των ελληνικών τοπίων είναι η έρευνα πεδίου σε 3 πιλοτικές περιοχές. Για κάθε μια από τις 3 πιλοτικές περιοχές, πρόκειται να ακολουθηθεί η παρακάτω μεθοδολογία.

Μια συνοπτική και κριτική ανάλυση της περιοχής με περιγραφή:

της ιστορικής της ανάπτυξης.
των δημογραφικών της στοιχείων.
των χρήσεων γης.
της φυσικής της κληρονομιάς
της πολιτιστικής της κληρονομιάς.
των ιδιομορφιών της.

Για κάθε πιλοτική περιοχή, 8-12 χαρακτηριστικά τοπία πρέπει να αναζητηθούν και να εξεταστούν. Η επιλογή θα γίνει με βάση τα ιδιαίτερα φυσικά, αγροτικά και περιφεριακά/αστικά χαρακτηριστικά των τοπίων αυτών. Τα περίπου 30 είδη τοπίων που θα εξεταστούν στις 3 πιλοτικές περιοχές αναμένεται να αποτελέσουν τη βάση για τη δημιουργία μιας ενδεικτικής –και όχι εξαντλητικής– τυπολογίας.

Για κάθε ένα από τα 8-12 χαρακτηριστικά τοπία, θα πρεπει να συλλεχθουν, εάν ειναι διαθέσιμα, τα παρακάτω στοιχεία:

Δημογραφικά στοιχεία (αριθμός κατοίκων, οικονομικές και κοινωνικές δραστηριότητες).
Χρήσεις γης (χαρτογράφηση).
Βιβλιογραφία.
Παλαιές φωτογραφίες ή άλλο οπτικό υλικό (κατά προτίμηση με ψηφιακή μορφή).

Η έρευνα που θα πραγματοποιηθεί, για κάθε ένα από τα 8-12 χαρακτηριστικά τοπία σε κάθε πιλοτική περιοχή, θα βασιστεί στο Landscape Character Assessment Survey Form. Επίσης, η έρευνα για κάθε τοπίο θα πρέπει να γίνει από –κατά μέσο όρο– 3 διαφορετικά σημεία απόψεων/ερευνών.

Ένα από τα σημαντικότερα μέρη της έρευνας πεδίου είναι η πραγματοποίηση μιας σειράς συνεντεύξεων με τους τοπικούς φορείς έτσι ώστε η ερευνητική ομάδα να καταλάβει και να αξιολογήσει καλύτερα τις τοπικές –αλλά και τις εθνικές– αντιλήψεις για τα θέματα που αφορούν τα τοπία.

Η ανάλυση των στοιχείων που θα συλλεχθούν θα πρέπει να καταλήξει στη διαμόρφωση συγκεκριμένων προτάσεων για τα τοπία στις 3 πιλοτικές περιοχές. Στο στάδιο αυτό θα συμμετέχει και η ομάδα συντονισμού του προγράμματος.

Νέα

Show »

22 Μαρτίου 2010

Κύρωση της Ευρωπαϊκής Συνθήκης από την Ελλάδα

Η ελληνική κυβέρνηση ανακοίνωσε την κύρωση της Ευρωπαϊκής Συνθήκης για το Τοπίο στις 16 Φεβρουαρίου 2010. Ο αντίστοιχος νόμος υπ. Αριθμό 3827 δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως στις 25 Φεβρουαρίου.

Η Ευρωπαϊκή Συνθήκη στοχεύει στην προώθηση της προστασίας, διαχείρισης και σχεδιασμό των τοπίων και εφαρμόζεται σε φυσικές, αγροτικές, αστικές και περιαστικές περιοχές και αφορά σε τοπία που θα μπορούσαν να θεωρηθούν εξαιρετικά όπως και χωρίς ιδιαιτερότητα ή υποβαθμισμένα τοπία.

Το Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο (Med-INA) έχει αναλάβει την προσπάθεια προώθησης των εργασιών για την υλοποίηση της Ευρωπαϊκής Συνθήκης για το τοπίο στην Ελλάδα μέσω νομοθετικών και διοικητικών διαδικασιών. Η οργάνωση της διεθνούς συνάντησης με θέμα ‘Reclaiming the Greek landscape’ είναι το πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση.

03 Ιουλίου 2009

Ευρωπαϊκό Συνέδριο IALE 2009

Η Διεθνής Ένωση για την Οικολογία των Τοπίων (IALE), γιορτάζοντας τα 70 χρόνια στο χώρο, οργάνωσε το Ευρωπαϊκό Συνέδριο IALE με τίτλο «Τα ευρωπαϊκά τοπία σε μετασχηματισμό: Προκλήσεις για την οικολογία και τη διαχείριση των τοπίων». Οι 7 επιμέρους θεματικές ενότητες αφορούσαν τις διαφορετικές πτυχές του κυρίως θέ-ματος του συνεδρίου σχετικά με τις σημαντικές πιέσεις και τις μελλοντικές αλλαγές των Ευρωπαϊκών τοπίων. Κατά τη διάρκεια του συνεδρίου, ο επιστημονικός συνεργάτης του MED-INA, Στέφανος Δόδουρας, παρουσίασε μια αφίσα με θέμα «Διαφύλαξη και διατήρηση των ελληνικών τοπίων» και ένα άρθρο με τίτλο «Σε αναζήτηση του ελληνικού τοπίου: Σύγχρονες τάσεις και μελλοντικές προοπτικές».

Το συνέδριο διοργανώθηκε στις 12-16 Ιουλίου 2009 στο Σάλτσμπουργκ, Αυστρία. Για περισσότερες πληροφορίες παρακαλώ επισκεφτείτε την ακόλουθη ιστοσελίδα:

http://www.iale2009.eu/index.php?option=com_frontpage&Itemid=1.

02 Ιουλίου 2009

Εφαρμόζοντας σε τοπικό επίπεδο την Ευρωπαϊκή Συνθήκη για το Τοπίο

Το πρώτο Ευρωπαϊκό Συνέδριο με θέμα ‘Εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Συνθήκης για το Τοπίο σε τοπικό επίπεδο’ πραγματοποιήθηκε στο Nove Hrady, της Τσεχίας, από την 27-30 Μαΐου 2009, υπό την αιγίδα του Συμβουλίου της Ευρώπης, του Υπουργείου Περιβάλλοντος της Τσεχίας και των οργανισμών RECEP-ENELC, CIVILSCAPE και UNISCAPE. Σκοπός του συνεδρίου ήταν να έρθουν σε επαφή αντιπρόσωποι μη κυβερνητικών οργανισμών, τοπικών φορέων και οικο-μουσείων που υποστηρίζουν την Ευρωπαϊκή Συνθήκη για το Τοπίο και να ανταλλάξουν απόψεις και πρακτικές για την καλύτερη εφαρμογή αυτής.

Το Med-INA, αντιπροσωπευόμενο από την Αφροδίτη Σορώτου, συμμετείχε στο συνέδριο και έκανε μια εισήγηση με θέμα «Προς την κύρωση και την εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Συνθήκης για το Τοπίο στην Ελλάδα: ο ρόλος των ακαδημαϊκών, μη κυβερνητικών οργανισμών και άλλων φορέων». Η εισήγηση παρουσίασε την τρέχουσα κατάσταση τοπίων στην Ελλάδα και περιέγραψε τους στόχους του προγράμματος του Med-INA «Διαφύλαξη και διαχείριση των Ελληνικών τοπίων», αλλά και του ρόλου που μπορεί αυτό να παίξει προς την επικύρωση και την εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Συνθήκης για το Τοπίο στην Ελλάδα.

Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφθείτε την ιστοσελίδα του συνεδρίου: http://www.landscapeconventionconference.com/

15 Μαΐου 2009

1η συνάντηση εργασίας του προγράμματος ‘Διαφύλαξη και διαχείριση του Ελληνικού Τοπίου’

Η κατάθεση στο Κοινοβούλιο σχεδίου νόμου για την κύρωση της Ευρωπαϊκής Συνθήκης για το Τοπίο –με καθυστέρηση βέβαια οκτώ ετών– δημιουργεί μια νέα δυναμική. Ο μεγάλος πλούτος της χώρας μας σε φυσικά και πολιτιστικά τοπία –πολλά από τα οποία είναι μοναδικά– απαιτεί γνώση, αναγνώριση, διαχείριση και διαφύλαξη, ώστε να συνεχίσει να προσφέρει τις πολύτιμες υπηρεσίες του. Κυρίως επειδή οι απειλές δραστικής υποβάθμισης είναι πολλαπλές και ραγδαία επιδεινούμενες.

Το Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο (Med-INA) που ασχολείται με τα θέματα του τοπίου από το 2004, ανέλαβε την πρωτοβουλία –με τη συνεργασία του Γεωπονικού Πανεπιστημίου και του WWF Ελλάς– να καλέσει την 1η συνάντηση εργασίας στο πλαίσιο του προγράμματος «Διαφύλαξη και διαχείριση του Ελληνικού Τοπίου».

01 Δεκεμβρίου 2008

Το βιβλίο της IUCN για τα πολιτιστικά τοπία και το άρθρο για την Ι.Μ. Σίμωνος Πέτρας.

Παράλληλα με εφαρμογή του προγράμματος για τη διαφύλαξη και διατήρηση των ελληνικών τοπίων, ο Θύμιος Παπαγιάννης κλήθηκε το 2008 να συμμετάσχει ως ένας από τους κύριους συντάκτες του βιβλίου της IUCN/WCPA με τίτλο «Προστατευόμενα τοπία & πολιτιστικές και πνευματικές αξίες» που εκδόθηκε από τον Josep-Maria Mallarach στα πλαίσια της σειράς της IUCN/WCPA «Αξίες προστατευόμενων χερσαίων και θαλάσσιων τοπίων». Με βάση την πρόσφατη έρευνά του για το Άγιον Όρος και την Ι.Μ. Σίμωνος Πέτρας αλλά και τις συμβουλές του Σεβασμιότατου Καθηγούμενου Αρχιμανδρίτη Γέρων Ελισαίο, της Ι.Μ. Σίμωνος Πέτρας, ο ο Θύμιος Παπαγιάννης έγραψε ένα κεφάλαιο του βιβλίου που αναφέρεται στα «Χαρακτηριστικά τοπία του Αγίου Όρους: η περίπτωση της Ι.Μ. Σίμωνος Πέτρας, Ελλάδα.

Ένα ακόμη άρθρο από τον Θύμιο Παπαγιάννη και την Αφροδίτη Σορώτου σχετικά με τα «Πολιτιστικά τοπία των μεσογειακών νησιών» είχε δημοσιευθεί τον Μαρτίου 2008 στο βιβλίο που εκδόθηκε από τον Ι.Ν. Βογιατζάκη και λοιποί με τίτλο «Μεσογειακά Νησιώτικα Τοπία».

24 Νοεμβρίου 2008

Συνεργασία με Κύπρο

Το ίδρυμα Laona (Κύπρος), που μεταξύ άλλων έχει θέσει σε εφαρμογή ένα πρόγραμμα για την ανάπτυξη μιας τυπολογίας των τοπίων της Κύπρου με τίτλο «Χαρτογράφηση των Τοπίων της Κύπρου», προσκάλεσε το MED-INA να συμμετάσχει στη διεθνή συνάντηση εργασίας που οργάνωσε στις 17 Νοεμβρίου 2008 στη Λάρνακα. Η συντονίστρια του προγράμματος για τη διαφύλαξη και διατήρηση των ελληνικών τοπίων, Αφροδίτη Σορώτου παρουσίασε τα κύρια στοιχεία αλλά και τη θεωρητική προσέγγιση της επιστημονικής ομάδας του προγράμματος . Αμέσως μετά τη λήξη της συνάντησης εργασίας, το ίδρυμα Laona και το Τμήμα Χωροταξίας Κύπρου προσκάλεσαν το MED-INA να συμμετάσχει σε μελλοντικά προγράμματα για τα τοπία.

18 Απριλίου 2008

7ο Συνέδριο για την εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για το τοπίο

Tο έβδομο συνέδριο για την εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για το τοπίο με το θέμα: «Το τοπίο στον πολιτικό σχεδιασμό και τη διακυβέρνηση: προς μια ολοκληρωμένη χωρική διαχείριση» θα πραγματοποιηθεί στην πόλη Piestany στη Σλοβακία στις 24-25 Απριλίου 2008. Το θέμα του συνεδρίου θα εστιάσει στην αυξανόμενη πίεση που ασκείται στο τοπίο. Το συνέδριο αναμένεται για να υπογραμμίσει το μέγεθος της πρόκλησης που θα απασχολήσει την Ευρώπη στις επόμενες δύο και επιπλέον δεκαετίες.

Το συνέδριο οργανώνεται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, Τμήμα Πολιτισμικής Κληρονομιάς, Τοπίων και Χωροταξίας, τη Διεύθυνση Πολιτισμού και Πολιτισμικής και Φυσικής Κληρονομιάς, και βρίσκεται υπό την προεδρία της Σλοβακίας στην Επιτροπή των Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Για περισσότερες πληροφορίες παρακαλώ επισκεφτείτε την ακόλουθη ιστοσελίδα: http://www.coe.int/t/dg4/cultureheritage/heritage/landscape/reunionateliers/ateliers_EN.asp

14 Απριλίου 2008

Κοινοβουλευτικές ερωτήσεις για τη καθυστέρηση της επικύρωσης της Ευρωπαϊκής σύμβασης για το τοπίο

Ο καθηγητής του συνταγματικού δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και μέλος του Κοινοβουλίου (Σοσιαλιστικό Κόμμα), κ. Γεώργιος Παπαδημητρίου, έχει υποβάλει στις 04 Απριλίου 2008 στο κοινοβούλιο ερώτηση που αφορά την καθυστέρηση της επικύρωσης της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για το τοπίου. Παρόλο που ο πλήρης φάκελος αυτής της υπόθεσης υπάρχει στα γραφεία του Υπουργείου περιβάλλοντος, Φυσικού Προγραμματισμού και Δημόσιων Έργων η επικύρωση της σύμβασης έχει καθυστερήσει για ένα περισσότερο από ενάμιση χρόνο τώρα.

Συναντήσεις εργασίας

Show »

Εθνική Συνάντηση Εργασίας 21 – 22 Μαΐου 2009

‘…σε αναζήτηση του ελληνικού τοπίου’

Το Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο (Med-INA) διοργάνωσε κατά το διήμερο 21-22 Μαΐου, με τη συνεργασία του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών και του WWF Ελλάς, συνάντηση εργασίας με θέμα: ‘Σε αναζήτηση του Ελληνικού τοπίου’.

Η συνάντηση έλαβε χώρα στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο. Σκοπός της συνάντησης εργασίας ήταν να βρεθούν στο ίδιο τραπέζι ερευνητές, σύμβουλοι, δημόσιοι και ιδιωτικοί παράγοντες – οι οποίοι σχετίζονται με τα ζητήματα των ελληνικών τοπίων και των οποίων οι αποφάσεις και δραστηριότητες μπορούν να επηρεάσουν θέματα που αφορούν τη διαφύλαξη και διατήρηση των ελληνικών τοπίων– ώστε:

να παρουσιαστούν οι στόχοι, ο σκοπός και οι εξελίξεις του προγράμματος
να συζητηθούν τα κύρια ζητήματα που αφορούν τα ελληνικά τοπία και να εξεταστεί η πιθανότητα μιας κοινής στρατηγικής προσέγγισης
να καθιερωθούν οι επαφές και η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των συμμετεχόντων
να δημιουργηθεί ένα δίκτυο εμπειρογνωμόνων για να λειτουργήσει ως πλατφόρμα διάλογου και πρωτοβουλιών που θα αφορούν την έρευνα και τη διαχείριση των ελληνικών τοπίων.

Μετά από τις εισηγητικές ομιλίες, η θεματολογία της συνάντησης περιέλαβε τα ακόλουθα:

1. Διαχρονικοί παράγοντες διαμόρφωσης του Ελληνικού τοπίου, δυνάμεις αλλαγής και μελλοντικές τάσεις.
2. Επιδιωκόμενοι στόχοι παρεμβάσεων.
3. Τρόποι επίτευξης των στόχων (προσέγγιση, μέθοδοι και εργαλεία).

Το κάθε ένα από τα παραπάνω θέματα εξετάστηκε σε ξεχωριστές συνεδρίες εργασίας που περιελάμβαναν

μια βασική παρουσίαση
διευκρινίσεις και γενικά σημεία
συζήτηση σε τρεις ομάδες εργασίας
παρουσίαση των αποτελεσμάτων, και
συμπεράσματα από τον εισηγητή.

Η συνάντηση κατέληξε σε συζήτηση πρότασης ευρείας συνεργασίας όλων των ενδιαφερομένων, ενώ εγκρίθηκε η ‘Διακήρυξη της Αθήνας’ για το Ελληνικό Τοπίο.

Δείτε εδώ την αφίσα, το πρόγραμμα της συνάντησης και τη λίστα συμμετεχόντων.

Δείτε εδώ την ανακοίνωση τύπου του ΥΠΕΧΩΔΕ για την Έγκριση Σχεδίου Νόμου για την κύρωση Ευρωπαϊκής Σύμβασης Τοπίου του Συμβουλίου της Ευρώπης’.

Διεθνής Συνάντηση Εργασίας 16 – 20 Μαΐου 2010

‘Ανακτώντας το ελληνικό τοπίο’

Στα πλαίσια του προγράμματος ‘Διατήρηση και διαχείριση του ελληνικού τοπίου’, διοργανώνεται διεθνής συνάντηση εργασίας με θέμα ‘Ανακτώντας το ελληνικό τοπίο’, η οποία θα λάβει χώρα στο Ναύπλιο, από 16 έως 20 Μαΐου 2010.

Ιστορικό
Από τον Ιανουάριο του 2008, το Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο (Med-INA) υλοποιεί το τριετές πρόγραμμα ‘Διατήρηση και διαχείριση του ελληνικού τοπίου’. Η Ελλάδα διαθέτει πολύ μεγάλη ποικιλία τοπίων, ορισμένα μοναδικής αξίας. Πολλά από αυτά όμως υφίστανται ριζικούς μετασχηματισμούς εξαιτίας της εγκατάλειψης των παραδοσιακών δραστηριοτήτων, αλλαγών στις χρήσεις γης, τη συνεχώς εξαπλούμενη αστικοποίηση, καθώς και τις κατασκευές υποδομών μεγάλης κλίμακας (αυτοκινητόδρομων, φραγμάτων, λιμανιών και αεροδρομίων).

Το Μάιο του 2009, σε συνεργασία με το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο της Αθήνας και WWF Ελλάς, το Med-INA οργάνωσε μια πρώτη εθνική συνάντηση εργασίας με θέμα ‘Σε αναζήτηση του ελληνικού τοπίου’, της οποίας τα πρακτικά είναι υπό έκδοση.

Στόχοι
Η διεθνής αυτή συνάντηση προσδοκά να εξετάσει περαιτέρω τη σημερινή κατάσταση καθώς και τη δυναμική των ελληνικών τοπίων, να συμφωνήσει σε κοινούς στόχους, να διδαχθεί από τη διεθνή εμπειρία και να προσδιορίσει τις απαραίτητες παρεμβάσεις ώστε να διασφαλίζεται η εξέλιξη των τοπίων της χώρας και η ταυτόχρονη διατήρηση των σημαντικών αξιών που αυτά εμπεριέχουν.Ιδιαίτερη σημασία θα αποδοθεί στην υλοποίηση από την Ελλάδα της Ευρωπαϊκής Συνθήκης για το Τοπίο, η οποία κυρώθηκε από το Κοινοβούλιο στις 16 Φεβρουαρίου.

Πρόγραμμα της συνάντησης
Η συνάντηση θα διεξαχθεί στην ιστορική πόλη του Ναυπλίου. Οι αφίξεις των συμμετεχόντων θα πραγματοποιηθούν την Κυριακή 16 Μαΐου. Οι συζητήσεις και οι επισκέψεις στο πεδίο θα πραγματοποιηθούν από τη Δευτέρα 17 Μαΐου έως και την Τετάρτη 19 Μαΐου, ενώ οι αναχωρήσεις προγραμματίζονται για την Πέμπτη 20 Μαΐου. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης θα παρουσιαστεί η εργασία πεδίου που έχει γίνει από το Med-INA σε τρεις πιλοτικές περιοχές της (στο Νομό Έβρου, τη Λήμνο και την Αργολίδα). Τα πρακτικά της συνάντησης θα δημοσιευθούν μέχρι το τέλος του 2010.

Οι εργασίες της συνάντησης θα γίνουν στην αγγλική γλώσσα.

Δείτε το πρόγραμμα της συνάντησης.

Συμμετοχή
Στη συνάντηση θα συμμετέχει περιορισμένος αριθμός ατόμων, κατόπιν προσωπικής πρόσκλησης.

Δείτε την λίστα συμμετεχόντων.

Οργάνωση συνάντησης
Επιστημονική Γραμματεία Med-INA
Ειρήνη Λυρατζάκη /Στέφανος Δόδουρας
Βουκουρεστίου 23, 10671 Αθήνα
Τηλ. 210 3600711-4, Fax. 210 3629338
E: ilyratzaki@medi-ina.org / sdodouras@med-ina.org

Καλειδοσκόπιο

Show »

.Κέα, Κυκλάδες: ο όρμος της Κορησσίας καταστρέφεται

Λήμνος , Βορειοανατολικό Αιγαίο: Ρύπανση στον παράκτιο υγρότοπο του Μούδρου

Κέα, Κυκλάδες: Νέα στοιχεία τοπίων

Μήλος, Κυκλάδες: Ένας τεχνητός κρατήρας

Κέα, Κυκλάδες: Κατασκευή αναβαθμίδων

References

Show »

Related opinions and articles

Δοδούρας, Σ. (2009), Το κάψιμο της καλαμιάς, Συλλογική ενημέρωση, περιβαλλοντική δράση και «πράσινα» οικονομικά οφέλη, Εμπρός ημερήσια εφημερίδα νομού Λέσβου
Παπαγιάννης, Θ. (2009),“Ελληνικά τοπία και αντιφάσεις”, ΤΕΕ, τεύχος 2551, σελ. 58-59
Παπαγιάννης, Θ. (2009), “Φύση και τοπίο”, Η Φύση, τεύχος 125, (σελ. 20 – 24)
Dodouras, S., Papayannis, T. and Sorotou, A., (2009), In search for the Greek land-scapes: Current trends and future concerns, Proceedings of the IALE European Conference 2009 “European Landscapes in Transformation – Challenges for Landscape Ecology and Management”, July 2009, pp. 37-40.
Dodouras, S., Papayannis, T. and Sorotou, A., (2009), Conservation and Management of the Greek landscapes (Poster), Proceedings of the IALE European Conference 2009 “European Landscapes in Transformation – Challenges for Land-scape Ecology and Management”, July 2009, pp. 118
Papayannis, T. (2008), “Characteristic Mt Athos landscape: the case of the Simonopetra Monastery” in: Mallarach, J.M. (ed), Protected Landscapes and Cultural and Spiritual Values, IUCN / WCPA, Barcelona (pp. 82 – 89)
Papayannis, T. and Sorotou, A. (2008), “Cultural Landscapes of Mediterranean Islands”, in: Vogiatzakis, I.K., Pungetti, G., and Manion , A.M (eds) (2008) Mediterranean Islands Landscapes, Natural and Cultural Approaches, Springer, UK (pp. 82 – 99)
Papayannis, T. (2005), “Viewing Prespa: from the Aesthetic to the Functional”, Landscape Research Extra, No 37, Oxford, U.K., pp. 1-3. more
Papayannis, T. and Sorotou, A. (2004), “Mediterranean wetland landscapes: The case of Prespa lakes”, paper presented at the Permanent European Conference on the Study of Rural Landscapes, Lemnos and Lesbos Islands, Greece, 16-20 September. more

Bibliography

International bibliography

Atkins, P., Simmons, I. and Roberts, B. (1998), People, Land and Time – An Historical Introduction to the Relations between Landscape, Culture and Environment, Hodder Headline Group, London, U.K.
Australian Heritage Commission (2002), Inspirational Landscapes – Heritage Places?, Summary of the on-line conference 6&7 November 2002, Context Pty Ltd, Brunswick, Australia.
Bell, S. (2004), Elements of visual design in the landscape, Taylor and Francis Group, London, U.K.
Brisenden, C. (2003), A Portrait of Vancouver, Altitude Publishing, Vancouver, Canada.
Cheneviere, A. (1997), The Mediterranean – Lands of the Olive Tree, Culture and Civilizations, Vilo, Paris, France.
Council of Europe (2005), Second meeting of the Workshops of the Implementation of the European Landscape Convention, Proceedings, 27-28 November 2003, European spatial planning and landscape, no. 72, Strasbourg, France.
Council of Europe (2006), The contribution of Albania to the implementation of the European Landscape Convention, Proceedings, 15-16 December 2005, European spatial planning and landscape, no. 81, Council of Europe Publishing, Strasbourg, France
Council of Europe (2006), Spatial planning and landscape, Proceedings, 26-27 April 2004, Moscow, Russian Federation, European spatial planning and landscape, no. 77, Council of Europe Publishing, Strasbourg, France.
Council of Europe (2006), Landscape and spatial planning, Proceedings, 6-8 May 2004, Tulcea, Romania, European spatial planning and landscape, no. 78, Council of Europe Publishing, Strasbourg, France.
Council of Europe (2006), Landscape and sustainable development: challenges of the European Landscape Convention, Council of Europe Publishing, Strasbourg, France.
Department of the Environment for Northern Ireland (1991), Fermanagh, Its Special Landscapes – A Study of the Fermanagh Countryside and Its Heritage, Department of the Environment for Northern Ireland, Belfast, Ireland.
Environment and Heritage Service / The Planning Service (2000), Northern Ireland Landscape Character Assessment, Corporate Document Services, Leeds, U.K.
Farina, A. (2000), Principles and Methods in Landscape Ecology, Kluwer Academic Publishers, Dordrecht, the Neverlands.
Fowler, P.J. (2003), World Heritage Cultural Landscapes 1992-2002, World Heritage papers 6, UNESCO World Heritage Centre, Paris, France.
Geoghegan, Ph. and Culligan, D. (1988), Building Sensitively in the Landscapes of County Wexford, The Housing and Urban Design Research Unit, The School of Architecture, University College Dublin, Dublin, Ireland.
Geoghegan, Ph. and Culligan, D., Building Sensitively in the Ireland’s Landscapes, The Housing and Urban Design Research Unit, The School of Architecture, University College Dublin, Bord Failte (Irish Tourist Board) – An Taisce (the National Trust for Ireland)-Galway County Council, Dublin, Ireland.
Guardian, (2007), “Η πυρκαγιά είναι μέρος του μεσογειακού τοπίου”, at:http://www.indy.gr/forums/site_content_forum/456388634/
Head, L. (2000), Cultural Landscapes and Environmental Change, Hodder Headline Group, London, U.K. and Oxford University Press, New York, U.S.A.
IUCN-Countryside commission – Countryside Commission for Scotland (1988), Protected Landscapes, Summary Proceedings of an International Symposium 5-10 October 1987, Lake District, U.K.
Makhzoumi, J. and Punghetti, G. (1999), Ecological landscape design and planning: the Mediterranean context, Routledge, London, U.K.
O’Regan, T. (ed) (1998), Irish Landscape Forum – Through the Eye of the Artist, Proceedings of The Third National Landscape Forum, St. Patrick’s College, Maynooth, Co. Kildare, Ireland 18/19 June 1997, Cork, Ireland.
Papayannis, T. (2005), “Viewing Prespa: from the Aesthetic to the Functional”, Landscape, Research Extra, No 37, Oxford, U.K., pp. 1-3
Papayannis, T. (2004), “Towards harmony between Nature and Anthropos in Greece”,Naturopa, No 102, Council of Europe, Strasbourg, France, pp. 12-13.
Papayannis, T. (2004), “Culture and nature in the Mediterranean: Towards an integrated approach”, International Journal of Heritage Studies, Vol. 10(5), December, Routledge, pp. 475-477.
Papayannis, T. and Sorotou, A. (2004), “Mediterranean wetland landscapes: The case of Prespa lakes”, paper presented at the Permanent European Conference on the Study of Rural Landscapes, Lemnos and Lesbos Islands, Greece, 16-20 September.
Papayannis, T. (2004), “Tourism carrying capacity in areas of ecological importance”, in H. Coccossis and A. Mexa (eds), The challenge of tourism carrying capacity: Theory and practice, Ashgate Publishing, UK, pp. 151-161.
Papayannis, T. and Sorotou, A. (2003), “Nature and Anthropos: An integrated approach to the management of the natural and cultural heritage”, Med-INA, Athens, Greece.
Phillips, A. (2002), Management Guidelines for IUCN Category V Protected Areas: Protected Landscapes/Seascapes, IUCN, Gland, Switzerland and Cambridge, U.K.
Robertson, I. and Richards, P. (2003), Studying Cultural Landscapes, Hodder Headline Group, London, U.K.
Schama, S. (1995), Landscape and Memory, Vintage Books, New York, U.S.A.
UNESCO World Heritage Centre (2003), Cultural Landscapes: the Challenges of Conservation, World Heritage 2002 Shared Legacy, Common Responsibility Associated Workshops 11-12 November 2002 Ferrara-Italy, World Heritage papers 7, UNESCO World Heritage Centre, Paris, France.
UNESCO World Heritage Centre (2005), World Heritage Information Kit, World Heritage Centre, Paris, France.

National bibliography

Αναγνωστάκης Ηλ. (2003), “Yπό τω δένδρω…” Επτά Ημέρες στην Καθημερινή
Βέργας, Β. (1999), Ελλάδα, Συμφωνία της Φύσης, Εκδόσεις Βέργας, Αθήνα.
Γκόλτσιου Α. (2005), “Το αιγαιακό τοπίο”, Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού, Πολιτιστική πύλη του αρχιπελάγους του Αιγαίου.
Δουκέλλης Π.Ν. (2005), Το Ελληνικό Τοπίο – Μελέτες Ιστορικής Γεωγραφίας και Πρόσληψης του Τόπου, Βιβλιοπωλείο της Εστίας, Αθήνα.
Λουλούδης, Λ, Μπεόπουλος, Ν. και Τρούμπης Α. (eds) (2005), Το Αγροτικό Τοπίο. Το παλίμψηστο αιώνων γεωργικού μόχθου, Επιστημονικό Συμπόσιο, Κτήμα Μερκούρη, Κορακοχώρι Ηλείας, Αθήνα.
Καλλιστώ, “Προστατευόμενες φυσικές περιοχές – Προς ένα ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης”, Επιτροπή Φύση 2000
Kαραλής Σ. (2004), “Το δάσος της Δαδιάς”, Επτά Ημέρες στην Καθημερινή.
Kοζυράκη M. (2002), “H διαμόρφωση και εξέλιξη του πολιτισμικού τοπίου στην κεντρική Kρήτη: το απαράμιλλο αποτέλεσμα της συμβίωσης ανθρώπου και φυσικού περιβάλλοντος”, Ενημερωτικό Δελτίο ΑΩ, Τεύχος 18, Μάρτιος 2002.
Κωνσταντινίδης Π. (2007), “Η φωτιά είναι… παρεξηγημένη” Το ΒΗΜΑ Νέες Εποχές, Σελ.: B59
Mερακλής Μ. (2003), “Tο δέντρο στο μαγικό παραμύθι”, Επτά Ημέρες στην Καθημερινή
Μιχαήλ Ι. (2007) “Η επιστήμη του περιπάτου. Μια γοητευτική μελέτη για το πώς επιδρά το φυσικό τοπίο στη συνείδηση και στη νοσταλγική φαντασία”, Το ΒΗΜΑ,
Μοδινός, Μ. (ed), Η Οικογεωγραφία της Μεσογείου, Διεπιστημονικό Ινστιτούτο Περιβαλλοντικών Ερευνών, Εκδόσεις Στοχαστής, Αθήνα.
Ντάφης Σ. Ε. Παπαστεργιάδου, Κ. Γεωργίου, Δ. Μπαμπαλώνας, Θ. Γεωργιάδης, Μ. Παπαγεωργίου, Θ. λαζαρίδου και Β. Τσιαούση (1997). Οδηγία 92/43/ΕΟΚ. “Το έργο των Οικοτόπων στην Ελλάδα: Δίκτυο ΦΥΣΗ 2000”, Συμβόλαιο αριθμός Β4-3200/84/756. Γεν. Δ/νση ΧΙ ΕΕ, Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας – ΕΚΒΥ. 932 σελ.
Παπαθανασίου Μ. (2003), “Tο δέντρο στην ελληνική μυθολογία”, Επτά Ημέρες στην Καθημερινή,
Παπασταύρου Αν. (2007), “Περιβάλλον και πολιτικά συμφέροντα Το τρίπτυχο της επιτυχίας έγκειται στην περιβαλλοντική συνείδηση, στην επάρκεια σε τεχνολογία και στο νομικό πλαίσιο”, Το ΒΗΜΑ, Νέες Εποχές, Σελ.: B58
Πέτρου N. (2004), “Tόπος και ιστορία”, Επτά Ημέρες στην Καθημερινή.
Πέτρου Ν., Πέτρου Μ. (2004), “Kιβωτός ζωής”, Επτά Ημέρες στην Καθημερινή.
Rackham, O. and Moody, J. (2004), Η Δημιουργία του Κρητικού Τοπίου, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο.
Σκάρτση Δ.(2004), “Δάσος Δαδιάς: διαχείριση και προστασία”, Επτά Ημέρες στην Καθημερινή.
Σηφουνάκης Ν. (2003), “Προστασία της αρχιτεκτονικής και του τοπίου στο νησιωτικό σύμπλεγμα του Αιγαίου ”, Εισήγηση του υπουργού Αιγαίου, στο Επιστημονικό Συνέδριο με θέμα «Η αισθητική των πόλεων και η πολιτική των παρεμβάσεων», Νόμος και Φύση.
Σταματίου Ε. (2003), “Χωρικές δυσλειτουργίες και Περιβαλλοντικές αλλοιώσεις στους παράκτιους νομούς της Ελλάδας- προβλήματα και προοπτικές.” Σειρά Ερευνητικών Εργασιών 9(21): 489- 512
Τσουνάκου Θ. (2007) “Η σύγχρονη γεωγραφία ή ο άνθρωπος και το φυσικό περιβάλλον”.
Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο-Τμήμα Γεωγραφίας, ‘Artemis’: Αναγνώριση και Αξιολόγηση του Μεσογειακού Τοπίου, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Αθήνα.

Νομοθετικά κείμενα, ψηφίσματα, Διακηρύξεις και άλλα

Ζαμπέλης Χ. , Γιαλύρη Θ. (2001), Ο χωροταξικός σχεδιασμός ως εργαλείο διαφοροποίησης και αναβάθμισης των ορεινών περιοχών του εθνικού χώρου και δημιουργίας νέας εταιρικής σχέσης πόλης υπαίθρου, 3ο Διεπιστημονικό Διαπανεπιστημιακό Συνέδριο του Ε.Μ.Π., Συνεδριακό Κέντρο Μετσόβου, 7-10 Ιουνίου 2001.
IKI (2007), Διακήρυξη για το Περιβάλλον και τη Βιώσιμη Ανάπτυξη, Αρχές και κατευθύνσεις εναλλακτικής πολιτικής για την προάσπιση του δικαιώματος του «ζην» και του «ευ ζην» στα νησιά Κεφαλονιάς και Ιθάκης.
Νόμος 1650 της 15/16.10.86. Για την προστασία του περιβάλλοντος.
ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΕΟ∆ΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΗΣΕΩΣ, (2004), ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΤΟΠΙΟ, Λευκωσία, Νοέµβριος 2004.