Το MedINA συμμετέχει στο νέο ερευνητικό έργο START (Sarantaporos: Towards ARTificial barrier removal), μία σημαντική πρωτοβουλία που στοχεύει στην επιστημονική αξιολόγηση των επιπτώσεων των τεχνητών φραγμών στον ποταμό Σαραντάπορο και στη διερεύνηση των προϋποθέσεων για την αποκατάσταση της ελεύθερης ροής του.
Το έργο χρηματοδοτείται από τον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ) και συντονίζεται από τη Σχολή Αγρονόμων & Τοπογράφων Μηχανικών – Μηχανικών Γεωπληροφορικής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου (ΕΜΠ). Στο πλαίσιό του θα εκπονηθεί ολοκληρωμένη υδρολογική και υδραυλική μελέτη της λεκάνης απορροής του Σαραντάπορου, με στόχο την καλύτερη κατανόηση της λειτουργίας του ποτάμιου συστήματος και την επιστημονική τεκμηρίωση μελλοντικών δράσεων καθαίρεσης τεχνητών φραγμών.
Τον Ιούνιο του 2026 πραγματοποιήθηκαν οι πρώτες επιτόπιες επισκέψεις στον ποταμό Σαραντάπορο, κατά τις οποίες η επιστημονική ομάδα του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, με τη συμμετοχή της ομάδας του MedINA, ξεκίνησε τις μετρήσεις ταχύτητας ροής, παροχής και φυσικοχημικών παραμέτρων του νερού. Τα δεδομένα που θα συλλεχθούν κατά τη διάρκεια του έργου θα συμβάλουν στην ολοκληρωμένη υδρολογική και υδραυλική αξιολόγηση του ποταμού, παρέχοντας την απαραίτητη επιστημονική τεκμηρίωση που απαιτείται για την εκπόνηση της μελέτης.
Εργασίες πεδίου στον ποταμό Σαραντάπορο, στο πλαίσιο του έργου START
© Άρης Γιαννούκος / MedINA
Το επόμενο διάστημα ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στη συμμετοχή των τοπικών κοινοτήτων, ώστε η επιστημονική γνώση να συνδυαστεί με τον διάλογο και τη συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων μερών. Μέσα από συμμετοχικές διαδικασίες, το έργο φιλοδοξεί να συμβάλει στη διαμόρφωση κοινής αντίληψης για τις προοπτικές αποκατάστασης της ελεύθερης ροής του Σαραντάπορου μέσω της καθαίρεσης τεχνητών φραγμών.
Το START αναμένεται να ενισχύσει την επιστημονική γνώση για τη λειτουργία του ποταμού, να υποστηρίξει τη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων σχετικά με την απομάκρυνση των τεχνητών φραγμών και να αποτελέσει ένα ακόμη σημαντικό βήμα προς την προστασία και αποκατάσταση των ελεύθερων ποταμών στην Ελλάδα. Η πρωτοβουλία αυτή έρχεται ως συνέχεια της πολυετούς παρουσίας και δράσης του MedINA στον Σαραντάπορο, καθώς αξιοποιεί τα αποτελέσματα του έργου MapStream κατά το οποίο χαρτογραφήθηκαν περισσότεροι από 200 τεχνητοί φραγμοί στο υδρογραφικό δίκτυο του ποταμού. Αξιοποιώντας αυτή την εμπειρία, το MedINA θα παρέχει εξειδικευμένη επιστημονική υποστήριξη στο ΕΜΠ και θα συμμετάσχει στις εργασίες πεδίου, στη διοργάνωση συμμετοχικών δράσεων και στις ενέργειες επικοινωνίας και διάχυσης των αποτελεσμάτων του έργου. Το έργο START ενισχύει την προσπάθεια για την αποκατάσταση της ποτάμιας συνδεσιμότητας στην Ελλάδα μέσα από επιστημονικά τεκμηριωμένες και κοινωνικά συμμετοχικές προσεγγίσεις.